Những “ốc đảo” dữ liệu gây khó khăn cho tiến trình chuyển đổi số ngành y tế
Trong cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ 4 (CMCN 4.0), chuyển đổi số trở thành yêu cầu mà mọi ngành nghề không thể bỏ qua. Ngành y tế cũng không phải ngoại lệ. Việc ứng dụng những tiến bộ công nghệ được kỳ vọng sẽ tạo ra những thay đổi to lớn trong chăm sóc sức khỏe người bệnh thông qua việc đồng nhất cơ sở dữ liệu, tạo ra bước nhảy vọt trong quản lý để qua đó làm giảm tải áp lực lên ngành y tế nói chung và các cơ sở y tế nói riêng.
Nếu được “đưa lên mây” đồng bộ, ngành y tế sẽ giải quyết được thách thức đến từ việc bị phân mảnh về dữ liệu.
Tuy nhiên, việc chuyển đổi số ngành y tế phải đối mặt với thách thức đến từ việc bị phân mảnh về dữ liệu. Với đặc thù gồm 63 tỉnh thành, trải rộng trên cả nước với trên 700 bệnh viện tuyến huyện và hàng nghìn trạm y tế tuyến xã và phòng khám…, việc đồng bộ hệ thống dữ liệu của ngành y tế là nhiệm vụ hết sức khó khăn.
Để chuyển đổi số theo cách thức thông thường, mỗi bệnh viện, cơ sở y tế sẽ phải triển khai một phòng máy, trong đó mua máy chủ và một hệ thống công nghệ thông tin như bộ định tuyến, chuyển mạch, lưu trữ cùng hệ thống backup, cần nhân sự am hiểu công nghệ thông tin vận hành. Ngoài ra, việc trang bị một phòng máy cũng cần đáp ứng các yêu cầu kỹ thuật tiêu chuẩn như sàn nâng, trần giả, báo cháy, báo khói, điều hòa…. Chi phí để trang bị một phòng máy như vậy sẽ rất tốn kém.
Trong quá trình vận hành, các phòng máy cũng cần mua phần mềm hỗ trợ, bao gồm cả các ứng dụng đảm bảo an ninh, an toàn thông tin mạng. Các vấn đề xảy ra trong quá trình vận hành như mất dữ liệu, mất kết nối đôi khi vượt ra ngoài khả năng xử lý của người phụ trách. Trên thực tế, việc để cơ sở y tế tự vận hành một phòng máy đơn lẻ ngoài chuyện tốn kém, còn có rủi ro rất lớn do không thể có nhân sự về công nghệ giỏi và cũng không có người sẵn sàng hỗ trợ 24/7 khi có sự cố.
Ngay cả khi vượt qua được các thách thức này, mỗi cơ sở y tế cũng sẽ giống một “ốc đảo” nên khả năng liên thông dữ liệu sẽ khó được thực hiện bởi có nhiều nhà cung cấp khác nhau với những tiêu chuẩn khác nhau. Trong trường hợp hệ thống dữ liệu y tế của một tỉnh chưa được liên thông thì việc kết nối với các địa phương khác cũng gặp trở ngại tương tự.
Điều này cũng tạo ra trở ngại lớn cho khả năng quản lý tập trung trong lĩnh vực y tế. Thiếu đi cái nhìn toàn cảnh, ngành y tế sẽ gặp khó trong việc phân tích mô hình bệnh tật từ đó lập kế hoạch tổng thể về nhân lực, cơ sở vật chất, giường bệnh, thuốc men hay máy móc, trang thiết bị y tế, vật tư tiêu hao… để có thể đáp ứng được nhu cầu của người bệnh. Bệnh nhân cũng không thể được hưởng những dịch vụ tốt nhất của ngành y tế tại các tuyến cơ sở mà thường phải “vượt tuyến” với mong muốn được chăm sóc tốt hơn.
‘ Lên mây ’ với chi phí thấp
Mặc dù chưa thể thực hiện các giải pháp tổng thể để liên thông hệ thống dữ liệu của toàn bộ ngành y tế, nhưng nhiều trạm y tế cấp xã, với điều kiện kinh phí eo hẹp đã tìm được phương án phù hợp. Theo đó, họ chọn việc “lên mây” với hệ thống dữ liệu. Thay vì máy chủ vật lý, hệ thống trạm y tế xã đã thuê lưu trữ trên đám mây (Viettel Cloud) của Tổng Công ty Giải pháp Doanh nghiệp Viettel (Viettel Solutions).
Nhờ “đám mây”, các trạm y tế xã không còn phải lo lắng về phòng máy cho máy chủ, phần mềm quản lý, các vấn đề kỹ thuật bảo mật hay vận hành giám sát hệ thống 24/24h… Đặc biệt, khi các cơ sở y tế muốn thử nghiệm dịch vụ, thay vì cần cài đặt hệ thống máy chủ để dùng thử như trước thì bây giờ, họ chỉ cần có tài khoản cloud của đối tác Viettel Solutions là đã có thể trải nghiệm. Điều này đảm bảo sự phù hợp nhất trước khi lựa chọn sử dụng dịch vụ.
Cloud giúp cho các trạm y tế liên thông về dữ liệu, không còn trở thành những “ốc đảo” nữa.
Một lợi thế khác từ đám mây là các trạm y tế có thể thuê dịch vụ cloud giống như thuê bao điện thoại. Khi không muốn, họ có thể dừng dịch vụ, không giống việc đầu tư cho phòng máy và một hệ thống máy chủ thì buộc phải dùng cho tới khi hết khấu hao.
Ngoài ra, việc sử dụng cloud còn các trạm y tế giúp liên thông, chuyển tuyến dữ liệu một cách dễ dàng. Các trạm y tế cấp xã đã không còn là những “ốc đảo” về dữ liệu nữa. “Mỗi trạm y tế tuyến xã chỉ cần bỏ ra chi phí nhỏ rất nhiều với việc đầu tư để sử dụng và Viettel sẽ hỗ trợ mọi nhu cầu, từ vận hành tới bảo mật dữ liệu thông tin…”, đại diện Viettel Solutions cho biết.
Trong khi đó, ở khối y tế tư nhân, Bệnh viện Hồng Ngọc là ví dụ về việc “lên mây”, dùng chung 1 hệ thống cơ sở dữ liệu cho 7 cơ sở khác nhau. Giải pháp này cũng giúp liên thông dữ liệu, tạo điều kiện tốt nhất cho việc chăm sóc sức khỏe bệnh nhân. Khi hệ thống bệnh viện này mở rộng cơ sở, họ chỉ cần cấp thêm tài khoản rồi đào tạo nhân sự vận hành là mọi dữ liệu sẽ được chia sẻ.
Nếu các bệnh viện và cơ sở y tế nhà nước khác cùng triển khai hệ thống dữ liệu “trên mây”, bác sĩ giỏi ở các tuyến tỉnh, tuyến trung ương đều có thể đọc kết quả khám chữa từ mọi nơi. Khi kết quả mà máy xét nghiệm đưa ra giống nhau, sự khác biệt sẽ nằm ở chuyên môn của bác sĩ. Điều này sẽ giúp nâng cao gấp nhiều lần chất lượng khám chữa bệnh.
Ngoài ra, khi ngành y tế có thể quản lý tập trung, việc tích hợp các ứng dụng chuyển đổi số khác như hệ thống thanh toán, hóa đơn điện tử, ứng dụng cho người dân… đều có thể tích hợp và tích hợp được rất nhanh. Các cơ sở y tế sẽ không phải điều chỉnh phần mềm, hạn chế những chi phí tích hợp tốn kém.
Trên thực tế, nhiều cơ quan nhà nước, tập đoàn, tổng công ty lớn đã chọn dịch vụ Viettel Cloud mà Viettel Solutions cung cấp bởi công ty này là đơn vị duy nhất tại Việt Nam sở hữu hệ sinh thái đám mây với nhiều dịch vụ khác nhau. Nếu có nhu cầu, các tổ chức, doanh nghiệp chỉ cần đến một nơi duy nhất mà không cần phải tìm đến nhiều nhà cung cấp, giúp việc vận hành nhanh chóng. Thêm vào đó, nhờ sở hữu hệ thống hạ tầng đám mây lớn nhất Việt Nam, chi phí tổng thể khi sử dụng dịch vụ đám mây của Viettel cũng cạnh tranh nhất.
“Trong ngành y tế, chúng tôi đã đồng hành với ngành nhiều năm nên có sự thấu hiểu ở cấp độ quản lý và chuyên ngành cũng như phân tích dữ liệu. Nhờ đó, việc đưa ra các giải pháp về đám mây hay số hoá các hoạt động của chúng tôi cũng sẽ mang tính thấu hiểu chuyên môn hơn”, đại diện Viettel Solutions chia sẻ.
Đang làm việc trong ngành được coi là “công việc hấp dẫn nhất thế kỷ 21”, điều gì đã khiến một chàng trai ở nước Bỉ xa xôi, hay một cô gái Việt có cơ hội phát triển sự nghiệp ở Đức, và nhiều nhân sự chất lượng cao học ở nước ngoài về khoa học dữ liệu, cuối cùng lại về Việt Nam và lựa chọn Viettel Solutions?
Nhà khoa học dữ liệu (Data Scientist) là nghề nghiệp được Harvard Business Review đánh giá là “công việc hấp dẫn nhất thế kỷ 21”. Theo McKinsey, ngay từ năm 2018, nước Mỹ đã thiếu hụt từ 140.000 tới 190.000 chuyên gia phân tích dữ liệu, thiếu 1,5 triệu nhà quản lý biết sử dụng các công cụ dữ liệu lớn để thực hiện việc ra quyết định hiệu quả hơn.
Tại Việt Nam, với sự phát triển của công nghệ số, ngày càng nhiều doanh nghiệp có mong muốn đẩy mạnh hoạt động kinh doanh nhờ việc sử dụng những thông tin được phân tích do công nghệ này mang lại. Theo đó, nhân sự chất lượng cao về khoa học dữ liệu đang được các công ty công nghệ săn đón hơn bao giờ hết. Vậy nên, nhân sự chất lượng cao trong lĩnh vực này thường nhận được rất nhiều lời mời chào và có quyền lựa chọn nơi mình muốn phát triển sự nghiệp.
Ứng Kim Phượng từng tốt nghiệp Cử nhân Quản trị kinh doanh và Kinh doanh quốc tế tại Đại học Kinh tế Quốc dân và Thạc sĩ Kinh tế học định lượng (Quantitative Economics) tại Đại học Bielefeld. Sau khi tốt nghiệp, Phượng đã có cơ hội làm việc ở Đức, tại eBay - một tập đoàn công nghệ lớn ở châu Âu, với vị trí Business Analyst Inventory Planning.
Nhưng sau đó, Phượng quyết định về Việt Nam, làm việc cho Viettel, và hiện giữ vị trí Phó phòng Phân tích dữ liệu chuyên sâu của Viettel Solutions.

“Trước khi về Việt Nam, tôi cũng khá đắn đo, không biết liệu có nhiều cơ hội cho mình trong lĩnh vực khoa học dữ liệu hay không, hay công ty nào phù hợp. May mắn cho tôi, thời điểm tôi về Việt Nam, cũng là thời điểm lĩnh vực này bắt đầu phát triển. Các doanh nghiệp rất cần nhân lực data, kể cả các bạn có nền tảng kinh tế, hay những bạn trái ngành nhưng rất mong muốn làm việc trong lĩnh vực này” - Phượng nói.
Phượng đứng trước sự lựa chọn tiếp tục làm việc các công ty quốc tế hoặc gia nhập các công ty có kho dữ liệu lớn. Khi đó, Phượng xác định, với nền tảng kinh tế, chị sẽ đóng vai trò là cầu nối giữa kinh doanh và dữ liệu. Phượng hiểu code, và có thể quản trị được các dự án về dữ liệu. Và khi xác định theo ngành khoa học dữ liệu, Phượng muốn chọn công ty có nhiều dự án về lĩnh vực này.
“Vì thế, tôi chọn Viettel Solutions”, Phượng cho biết. Lựa chọn Viettel Solutions, Phượng được làm rất nhiều việc. Những đề xuất, ý tưởng ấp ủ ngay từ khi còn làm việc tại Đức đều được chào đón ở đây.

Anthony Guiot, một data scientist người Bỉ, ngay từ khi còn là một đứa trẻ, đã được dạy rằng phải dựa vào chính mình để thành công, nhưng hãy hỗ trợ những người khác nếu có cơ hội. Ban đầu, Anthony đi theo con đường kỹ thuật để trau dồi trình độ chuyên môn, nhưng sau đó đã chuyển sang vai trò quản lý, huấn luyện, và xây dựng chiến lược. Các nghiên cứu và kinh nghiệm đã giúp Anthony có nhiều kiến thức trong các lĩnh vực khác nhau như Thống kê, CNTT, Quy trình, Tài chính và Tiếp thị.
Trước khi sang Việt Nam, với hơn 9 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực Tài chính & Phân tích dữ liệu và 3 bằng thạc sĩ … Anthony nhận được lời đề nghị 3 tập đoàn công nghệ lớn, trong đó có Viettel. Sau cùng, anh quyết định chọn Viettel.
Anthony chia sẻ, trước khi làm việc cho Viettel, Anthony đã có ấn tượng khá tốt về tập đoàn này. Trước hết là vì lịch sử phát triển trong lĩnh vực viễn thông, công nghệ thông tin; tiếp đến là triển vọng phát triển của tập đoàn này trong các lĩnh vực mới như trí tuệ nhân tạo, khoa học dữ liệu…
“Viettel không chỉ là công ty lớn, mà còn là một doanh nghiệp quan trọng với Việt Nam, đại diện cho Việt Nam” - chàng trai người Bỉ, hiện đang là Chuyên viên chính Khoa học dữ liệu tại Viettel Solutions, chia sẻ. “Ở Viettel Solutions, nhân viên có nhiều không gian tự do để phát triển, và được trao quyền để tạo ra thay đổi. Tôi cũng phát triển được nhiều kỹ năng mới ở mức cao hơn như quản lý, xây dựng chiến lược và chiêu mộ nhân tài, thay vì chỉ tập trung vào các công việc kỹ thuật”.
Ứng Kim Phượng cho biết, hiện nay, phòng Phân tích dữ liệu của Viettel Solutions có 16 nhân sự, một số nhân sự vốn là du học sinh ở nước ngoài về như châu Âu, Hàn Quốc, hoặc như Anthony, người Bỉ và sang Việt Nam làm. “Ở Viettel Solutions, chúng tôi luôn đồng hành và hỗ trợ các bạn, đào tạo để các bạn có thể tham gia dần vào các dự án luôn’ - Phượng nói - ‘Trên thị trường nói chung luôn khan hiếm các data scientist có nhiều năm kinh nghiệm, vì ngành này mới phát triển ở Việt Nam. Vậy nên, việc tuyển dụng thành công chuyên gia có chuyên môn cao như Antony để chịu trách nhiệm tổng quan là rất quan trọng’.
“Viettel đã phát triển nhiều năm rồi, và có rất nhiều kinh nghiệm trong lĩnh vực viễn thông, công nghệ. Thế nên, khách hàng có thể tìm thấy mọi kỹ năng cần thiết ở nhân sự Viettel Solutions trong lĩnh vực số hoá, trí tuệ nhân tạo, khoa học dữ liệu, phân tích dữ liệu, phân tích kinh doanh…” - Anthony bổ sung thêm. Đội ngũ nhân sự dồi dào trong đa dạng lĩnh vực này giúp Viettel Solutions luôn sẵn sàng triển khai dự án, và cũng góp phần tạo ra điểm mạnh đặc trưng của Viettel Solutions khi triển khai các dịch vụ về dữ liệu cho khách hàng.
Ứng Kim Phượng nhấn mạnh: “Điểm mạnh của Viettel Solutions khi cung cấp dịch vụ phân tích dữ liệu là chúng tôi cung cấp fullstack (giải pháp hoàn chỉnh) thay vì từng phần, bao gồm dịch vụ xây dựng data warehouse, data lakehouse. Sau đó, chúng tôi cung cấp dịch vụ phân tích dữ liệu trên các nền tảng đó như business intelligence, dashboard, hay data guidance (quản trị dữ liệu). Hiện tại, đây là lĩnh vực rất ít doanh nghiệp ở Việt Nam có thể cung cấp. Viettel Solutions có cơ sở khách hàng trong cả khu vực công và tư nhân, nên sẽ có nhiều kinh nghiệm trong việc cung cấp dịch vụ data guidance”.
Ngoài các dự án chính, cơ hội tham dự, đóng góp cho các sự kiện khoa học cũng là điểm thu hút trong mắt các nhân sự đến với Viettel Solutions. Hiện nay, cả Phượng và Anthony đều đang là đại sứ của Sự kiện WiDS (Women in Data Science do Đại học Standford, Hoa Kỳ tổ chức) ở Việt Nam. Chương trình nhằm khuyến khích, truyền cảm hứng, hỗ trợ và đào tạo nhân sự, đặc biệt là các bạn nữ tham gia vào ngành khoa học dữ liệu, mạnh dạn nắm bắt cơ hội của mình. Ứng Kim Phượng nói: ‘Công việc của tôi ở Viettel Solutions cũng rất đa dạng và nhiều màu sắc, chứ không chỉ là về chuyên môn kỹ thuật hay kinh doanh’.
Hưởng ứng ngày Quốc tế Phụ nữ 8/3, lần đầu tiên tại Việt Nam, Hội thảo về phụ nữ trong lĩnh vực Khoa học dữ liệu, thuộc chuỗi sự kiện do cộng đồng Woman in Data Science Hanoi (WiDS Hanoi) phối hợp cùng Tập đoàn Công nghiệp Viễn thông – Quân đội (Viettel) sẽ được tổ chức vào ngày 11/3 tại trụ sở Viettel. Hoạt động được thực hiện với mục tiêu định hướng và truyền cảm hứng cho phụ nữ Việt Nam có niềm đam mêm với ngành Khoa học dữ liệu.

Sự kiện chính với tên gọi WiDS Hanoi Conference: MAKE A DIFFERENT! – Tạo ra sự khác biệt. Đây là năm thứ 2 Viettel đồng hành cùng chuỗi sự kiện này.
Nội dung hội thảo WiDS Hanoi 2023 có các chủ đề: “Nghiên cứu khoa học trong ngành từ A đến Z”; “Ứng dụng của khoa học dữ liệu trong các lĩnh vực”; “Ứng dụng khoa học dữ liệu bảo vệ trái đất trong tương lai”; và “Tạo ra cơ hội chuyển dịch sang ngành khoa học dữ liệu”.
Sự kiện có sự góp mặt của các diễn giả: PGS.TS Lương Chi Mai – Nguyên phó Viện trưởng, Viện CNTT, Viện Khoa học và Công nghệ Việt Nam; TS. Lê Hoàng Quỳnh – Giảng viên khoa CNTT, trường Đại học Công nghệ, ĐH QGHN; Chị Nguyễn Trần Ngọc Linh – Giám đốc Trung tâm Phân tích dữ liệu, Tổng công ty Viễn thông Viettel cùng các chuyên gia trong lĩnh vực Khoa học dữ liệu đến từ nhiều công ty lớn như Viettel, Linkedin, SuperCell…
Tham gia đồng hành, Viettel mong muốn tiếp tục theo đuổi những giá trị bền vững mà Liên Hợp Quốc kêu gọi các quốc gia trên thế giới tham gia. Trong đó, Bình đẳng giới đang trở thành một mục tiêu chiến lược. Hiện Viettel có hơn 14.000 cán bộ nhân viên nữ, chiếm 29% số lượng nhân sự đang làm việc tại Việt Nam, 6/15 trưởng ngành là nữ, cao gấp 2,5 lần con số trung bình tại các doanh nghiệp lĩnh vực CNTT-VT trên toàn cầu. Trong lĩnh vực công nghệ thông tin, lực lượng nhân sự là phái nữ chiếm 30%, cao hơn trung bình ngành khắp thế giới.
Cả 3 đại sứ của Cộng đồng Women in Data Science tại Việt Nam đều là người Viettel gồm: Nguyễn Trần Ngọc Linh - Giám đốc Trung tâm Phân tích dữ liệu, Tổng Công ty Viễn thông Viettel; Ứng Kim Phượng – Quản trị dự án Phân tích dữ liệu – Tổng Công ty Giải pháp doanh nghiệp; Anthony Guiot - Principal Data Scientist - Tổng Công ty giải pháp doanh nghiệp Viettel.
Ông Tào Đức Thắng, Chủ tịch kiêm Tổng Giám đốc Tập đoàn Viettel cho biết “Nữ giới và nam giới có đóng góp như nhau, không chỉ ở Viettel mà ở Việt Nam hay trên thế giới đều như vậy. Trong mỗi công việc mỗi phái sẽ có thế mạnh riêng, cùng nhau bù đắp cho nhau để tạo nên sức mạnh tổng hợp, có sự cộng hưởng.”
Sau hơn 3 thập kỷ tạo dấu ấn mạnh mẽ trong lĩnh vực viễn thông – công nghệ, Viettel thấu hiểu, năng lực của người phụ nữ ở nhiều vai trò quan trọng trong nhiều lĩnh vực như chính trị, kinh tế, văn hóa, xã hội... Để có thể liên tục nâng cao vai trò của phụ nữ trong kỷ nguyên công nghệ mới, cần tạo ra nhiều động lực mới để phụ nữ tham gia thúc đẩy sự tăng trưởng bền vững.
Thông tin về sự kiện:
- Link đăng ký chương trình: https://forms.gle/TAYJe4b175qcuS5g6
- Thời gian: 8:30-11:00, Thứ Bảy, ngày 11/3/2023;
- Địa điểm: Trụ sở chính Viettel, ngõ 7 Tôn Thất Thuyết, Cầu Giấy, HN.
- Link đăng ký và gửi câu hỏi cho các anh chị báo chí quan tâm: https://forms.gle/sMFwqe5p9aaHRHUD7
Về WiDS: Được thành lập từ năm 2015 bởi các giáo sư của đại học Stanford, Mỹ. Đến nay, WiDS đã trở thành một trong những tổ chức uy tín về Data Science trên thế giới. Trong suốt những năm qua WiDS đã tổ chức thành công hơn 200 sự kiện cùng 500 đại sứ tại hơn 60 quốc gia khác nhau. Tại Việt Nam, WiDS Hanoi bắt đầu đồng hành cùng WiDS Global từ năm 2021. WiDS đã truyền cảm hứng đến những người phụ nữ đang học tập, làm việc trong lĩnh vực Khoa học dữ liệu ở Việt Nam và cả trên toàn thế giới.
WiDS Hanoi 2023: là chuỗi sự kiện độc lập do WiDS Hanoi và Tập đoàn Viettel tổ chức trong khuôn khổ hội nghị WiDS Worldwide hàng năm tại Đại học Stanford và hơn 150 địa điểm trên toàn thế giới, nơi có sự góp mặt của những người phụ nữ tiên phong và cống hiến trong lĩnh vực khoa học dữ liệu. Tất cả mọi người, mọi lứa tuổi, giới tính đều được chào đón tại các sự kiện của WiDS.
Nguồn dữ liệu: Thống kê của Zippia, tính đến năm 2022, phụ nữ chỉ chiếm 28% trong giới công nghệ lực lư
Biên bản ghi nhớ được ký kết bởi TCT Mạng lưới Viettel (thành viên của Tập đoàn Công nghiệp - Viễn thông Quân đội) và Intel Việt Nam. Chứng kiến có ông Tào Đức Thắng – Chủ tịch kiêm Tổng Giám đốc Tập đoàn Viettel, và ông Brad Haczynski – Phó chủ tịch kiêm Tổng giám đốc mảng Kinh doanh công nghệ mạng và đám mây biến, Tập đoàn Intel toàn cầu.

Với sự hợp tác này, 2 bên cam kết phối hợp chặt chẽ, thúc đẩy các chương trình đổi mới công nghệ và phát triển dịch vụ tập trung 3 lĩnh vực: Dịch vụ số đột phá mới, 5G và Cloud. Cụ thể gồm: Nền tảng nghe nhìn trên điện toán đám mây (visual cloud); Chiến lược chuyển đổi mạng lưới 5G; Kiến trúc hạ tầng trung tâm dữ liệu mật độ cao; Kiến trúc điện toán hiệu suất cao và bền vững. Thành tựu của việc hợp tác bao gồm cả các ý tưởng, thử nghiệm thực tế và triển khai dịch vụ thương mại. Đây là những nền tảng công nghệ quan trọng, sẵn sàng cho giai đoạn phát triển bùng nổ của xã hội số, kinh tế số trong tương lai gần.
“Viettel luôn có khát vọng chinh phục và làm chủ công nghệ để phụng sự người dân tốt hơn, kiến tạo thế giới tốt đẹp hơn một cách bền vững. Đây cũng là thông điệp Viettel mang đến MWC 2023. Với cách tiếp cận công nghệ của Viettel, tôi tin rằng hợp tác với Intel là bước tiến quan trọng trong hiện thực hóa khát vọng đó”, ông Tào Đức Thắng – Chủ tịch kiêm TGĐ Tập đoàn Viettel – nói.
Tại MWC 2023, Viettel mang tới 6 sản phẩm, giải pháp công nghệ với thông điệp “Công nghệ từ trái tim” (Technology with Heart). Toàn bộ được thiết kế lấy con người làm trung tâm, linh hoạt triển khai theo nhu cầu đặc thù của từng cá thể khách hàng riêng biệt. Viettel không chỉ tìm kiếm cơ hội kinh doanh, mà còn chia sẻ tầm nhìn của doanh nghiệp Việt tại sự kiện B2B lớn nhất ngành công nghệ thế giới.
Những robot phần mềm (RPA) được lập trình để mô phỏng những hành động mang tính lặp đi lặp lại của con người kết hợp với nền tảng trí tuệ nhân tạo (AI), nhận diện ký tự quang học (OCR) hay phân tích (Analytics) trên kho dữ liệu khổng lồ đã mang lại cho giải pháp tự động hóa thông minh của Viettel nhiều lợi thế so với đối thủ.
Viettel Intelligent Automation là gì?
Dưới tác động mạnh mẽ của cuộc cách mạng công nghiệp 4.0, chuyển đổi số là xu thế tất yếu, len lỏi sâu vào hoạt động hàng ngày của từng doanh nghiệp trong hầu hết các lĩnh vực, từ sản xuất, tài chính - ngân hàng, logistics...,
Nếu như các ứng dụng CNTT truyền thống hiện tại chỉ đáp ứng một phần yêu cầu, giải quyết các bài toán nhỏ lẻ, độc lập và các ứng dụng nội bộ chưa có sự liên kết, thì tự động hóa thông minh ra đời, được xem là “công nghệ vàng” trong tiến trình số hóa của mọi doanh nghiệp.
Viettel Intelligent Automation (Tự động hóa thông minh) là giải pháp tự động hoá thông minh toàn diện, vượt trội, kết hợp giữa Robot phần mềm (RPA) và các công nghệ tiên tiến khác như trí tuệ nhân tạo (AI), nhận diện ký tự quang học (OCR), phân tích (Analytics) nhằm tăng cường tự động hóa cho các quy trình trong doanh nghiệp với khả năng tự suy nghĩ, tự học và tự thích nghi.

Ông Phan Thanh Hà, Phó phòng Giải pháp phần mềm, Trung tâm SI - Viettel Solutions biết trên thực tế có nhiều phương thức khác nhau để hiện thực tự động hóa nhưng điểm khác biệt của Viettel IA chính là việc lựa chọn phát triển Robot phần mềm (RPA) kết hợp nền tảng chuyển đổi số, trí tuệ nhân tạo và học máy mà Viettel đã làm chủ về công nghệ và dữ liệu trong những năm gần đây.
“Tự động hóa thông minh bao gồm 2 phần, tự động hóa (RPA) và thông minh (AI). Trên nền tảng hệ sinh thái chuyển đổi số Viettel, vốn được xây dựng dựa trên tập khách hàng lớn, RPA được đưa vào để robot mô phỏng lại thao tác của người trong toàn bộ quy trình vận hành, quản lý. RPA tiếp cận qua giao diện người dùng chứ không phải qua giao diện ứng dụng nên có thể được thực hiện nhanh chóng mà hoàn toàn không can thiệp vào hệ thống hiện có của doanh nghiệp”, ông Hà chia sẻ.
Với việc tự động hóa quy trình làm việc, vận hành doanh nghiệp trở nên tốt và hợp lý hơn, rủi ro xuất phát từ sai sót cá nhân được loại bỏ và cuối cùng là chuyển dịch nguồn nhân lực sang các nhiệm vụ chiến lược hơn thay vì phải làm những công việc mang tính chất lặp đi lặp lại.
Viettel IA bổ trợ giúp kết nối các nền tảng nội bộ doanh nghiệp, giúp tự động hóa nhanh chóng, tạo ra các cải tiến ngay lập tức trong ngắn hạn, giúp doanh nghiệp tự động hóa toàn diện và thống nhất trong dài hạn.
Tiềm năng to lớn của Tự động hóa thông minh
Các quy trình thủ công hiện nay của các doanh nghiệp đang bộc lộ các vấn đề về giảm sút năng suất lao động, trải nghiệm của khách hàng và cả sự hài lòng của người lao động. Theo ước tính hiện nay, có tới trên 10 tỷ giờ thực hiện các công việc thủ công, số ứng dụng nội bộ doanh nghiệp tăng tới 70% trong vòng 4 năm qua.
Với mong muốn giải quyết những “nỗi đau” đang tồn tại trong các doanh nghiệp Việt, Viettel Solutions trở thành một trong những doanh nghiệp tiên phong, sẵn sàng chấp nhận thách thức của người đi đầu nhằm xây dựng và phát triển một giải pháp có khả năng tự động hóa thông minh cho doanh nghiệp.
“Khó khăn lớn nhất với chúng tôi không phải ở khâu công nghệ mà là tiếp cận thị trường. Khi mới bắt đầu, việc chứng minh công nghệ mới sẽ mang lại hiệu quả, có tương lai và thuyết phục khách hàng đồng ý triển khai là vô cùng khó khăn…. Bằng sự kiên trì và bản lĩnh của người Viettel, cùng với một phương pháp luận riêng độc đáo, các giải pháp của chúng tôi đã được khách hàng chấp nhận, chúng tôi đã giúp khách hàng giải quyết nhiều bài toán bằng nỗ lực của chính mình”, ông Hà cho biết.

Hiệu quả đã được chứng minh, với khả năng thực hiện công việc 24/7 với chi phí chỉ bằng 1/3 so với nhân công toàn thời gian, robot tự động hóa đã khẳng định vai trò của một lực lượng lao động số có kiểm soát, có khả năng mô phỏng hoạt động con người với các công việc mang tính lặp đi lặp lại trên chính các nền tảng công nghệ mà doanh nghiệp đang sử dụng. Đặc biệt hơn, robot tự động hóa còn có khả năng được con người đào tạo.
Ông Hà cho biết, Viettel IA (Tự động hóa thông minh) bên cạnh được ứng dụng hiệu quả cho chính nội bộ Tập đoàn Viettel và các thị trường do Viettel đầu tư thì giải pháp hiện đang trở thành chìa khóa giải các bài toán tự động hóa của các doanh nghiệp trong lĩnh vực tài chính, ngân hàng. Những công việc liên quan tới nhập liệu hay thủ công hiện đã được robot thay thế.
“Mình rất ấn tượng với lần đầu Viettel IA (Tự động hóa thông minh) được triển khai với khách hàng bên ngoài, một ngân hàng. Khi đó, robot tự động hóa chỉ được thiết lập để làm việc trong giờ giao dịch. Các bạn làm việc tại ngân hàng muốn làm nốt công việc ngoài giờ nhưng do đã quá quen với các lợi ích mà robot mang lại, họ thực sự sợ phải làm thủ công một lần nữa”, ông Hà chia sẻ.
Viettel IA (Tự động hóa thông minh) đã chứng minh hiệu quả rõ rệt khi ứng dụng trong các hoạt động chuyển đổi số tại quầy bao gồm xử lý khoản vay và thanh toán tự động tại một ngân hàng lớn tại Việt Nam. Nếu như trước đây, mỗi bộ hồ sơ cho vay cầm cố sản phẩm huy động vốn cần đến 1 hoặc 2 ngày để giải ngân thành công với 8 nhân sự tham gia vào quy trình, thì nay với việc áp dụng Viettel IA (Tự động hóa thông minh), giao dịch viên tại quầy chỉ cần 1 - 3 phút để khai báo thông tin hồ sơ, sau đó gửi Kiểm soát viên thẩm định. Robot RPA tự động tiếp nhận hồ sơ, kết nối với hệ thống Quản lý khoản vay và Corebanking để giải ngân vốn vay về tài khoản của khách hàng. Theo quy trình mới, thời gian xử lý 1 bộ hồ sơ giảm 89%, gần 700 nhân viên ngân hàng tiết kiệm được 79.200 giờ làm việc/năm thực hiện nghiệp vụ cho vay. Điều này tương đương với việc Ngân hàng tiết kiệm được 38,1 FTE (Full-time equivalent), giá trị làm lợi lên đến 76 tỷ đồng/năm.
Với lợi thế về hạ tầng số, công nghệ cùng kinh nghiệm triển khai và đội ngũ chuyên gia sở hữu các chứng chỉ quốc tế, hiện nay Viettel IA (Tự động hóa thông minh) đã được tin tưởng lựa chọn, ứng dụng thành công hàng trăm quy trình tự động hóa tại hơn 16 doanh nghiệp trong nước và quốc tế thuộc các lĩnh vực sản xuất, Tài chính - ngân hàng, Bảo hiểm, Logistics,...
Viettel Agile mang ý nghĩa của cách tiếp cận chuyển đổi số tiên phong, bắt nguồn từ Silicon Valley.
Agile ra đời trong bối cảnh ngành phát triển phần mềm gặp nhiều thử thách với cách thức phát triển truyền thống, là tiếp cận tuyến tính, thực hiện tuần tự các bước theo kế hoạch.
Cách tiếp cận cũ này thường gặp rất nhiều rủi ro không thể tiên lượng trước, ví dụ như khách hàng thường xuyên thay đổi yêu cầu trong quá trình sản xuất, thường là do họ không biết mình cần gì cho đến khi trực tiếp sử dụng sản phẩm, hoặc yêu cầu ban đầu đã lỗi thời và không đáp ứng được mục tiêu kinh doanh. Khi yêu cầu thay đổi, toàn bộ các bước phải tiến hành lại. Kết quả là sản phẩm làm ra không đúng yêu cầu của khách hàng, bị trễ thời gian, hoặc quá ngân sách.
Agile xuất hiện, với ý nghĩa lõi là nhanh chóng thích ứng và phản hồi với thay đổi, từ đó đạt được thành công trong một môi trường liên tục biến động và không chắc chắn, đã nhanh chóng làm thay đổi diện mạo nền công nghệ thế giới, cũng như đang lan tỏa mạnh mẽ và thể hiện giá trị trong nhiều lĩnh vực khác.
Để thích ứng nhanh, rất nhiều doanh nghiệp trên thế giới đã áp dụng “văn hóa Agile” vào mô hình tổ chức trong đó có Việt Nam và đã thành công, minh chứng rõ nét nhất là trong đại dịch Covid, những doanh nghiệp có văn hóa Agile với mô hình kinh doanh thích ứng đều tăng trưởng trên 2 con số.
Theo Vietnam Agile Report 2021, khả năng cải tiến liên tục, khả năng linh hoạt trước sự thay đổi chưa thể đoán định cùng với khả năng phản hồi liên tục với khách hàng và thị trường là những lợi ích lớn nhất của Agile đối với chuyển đổi số, cùng với đó là sự minh bạnh về tiến độ và hoạt động của các bộ phận, cũng như việc giao tiếp và gắn kết đội ngũ.
Viettel Agile
Nhận thấy “Agile” đã dần trở nên quen thuộc với nhiều người, dễ nhớ, dễ đọc, mà còn phù hợp với triết lý “Thích ứng nhanh là sức mạnh cạnh tranh” của Viettel, phù hợp cho mong muốn “Khai phóng tiềm năng số” (digi-potential) của Viettel Solutions, ban lãnh đạo Viettel Solutions đã lấy tên triết lý này để đặt tên cho phương pháp luận chuyển đổi số của mình.
Qua tên gọi của dịch vụ, Viettel Solutions gửi gắm các thông điệp hàm ý về các bước và trình tự của chuyển đổi số:
Chữ “A” đầu tiên là viết tắt của từ “Aware”: với ý nghĩa Viettel Solutions sẽ giúp khách hàng của mình nhận thức được các “Pain Point” (nỗi đau) và thiết lập các nhận thức chung trong toàn tổ chức, đối tác và các cá nhân liên quan, thông qua khung tiêu chí, được Viettel Solutions xây dựng dựa trên sự nghiên cứu chuyên sâu và tham khảo từ các tổ chức tư vấn hàng đầu thế giới như TMForum hay các hãng Big4, kết hợp với việc cá thể hóa theo chức năng, nhiệm vụ từng đơn vị trong các tổ chức và doanh nghiệp được khảo sát.

Doanh nghiệp muốn chuyển đổi số hiệu quả cần một nhà tư vấn am hiểu và có cách tiếp cận về số hóa phù hợp và thực chiến.
Việc này xuất phát từ một thực tế rất thường thấy ở các doanh nghiệp Việt muốn chuyển đổi số. Kết quả một khảo sát từ Hiệp hội Phần mềm và Dịch vụ công nghệ thông tin Việt Nam (Vinasa) cho thấy, có 92% số doanh nghiệp được hỏi cho biết có nhu cầu chuyển đổi số. Tuy nhiên, khi được hỏi, đa phần những doanh nghiệp này cho biết họ chưa biết bắt đầu từ đâu, thực thi như thế nào.
Mặt khác, theo Báo cáo thường niên Chuyển đổi số doanh nghiệp 2021, doanh nghiệp cũng gặp phải rất nhiều rào cản khác. Có đến 60,1% doanh nghiệp tham gia khảo sát cho biết, rào cản mà họ gặp phải khi áp dụng công nghệ số là chi phí đầu tư, ứng dụng công nghệ còn cao. Khó khăn trong thay đổi thói quen, tập quán kinh doanh và thiếu nhân lực nội bộ để ứng dụng công nghệ số chiếm tỷ lệ 52,3% số doanh nghiệp tham gia khảo sát, là rào cản thứ hai khiến họ gặp trở ngại trong chuyển đổi số.
Các khó khăn chính tiếp theo gồm: Thiếu cơ sở hạ tầng công nghệ số (45,4%), Thiếu thông tin về công nghệ số (40,4%) và Khó khăn trong tích hợp các giải pháp công nghệ số (38,5%). Các rào cản còn lại như Thiếu cam kết, hiểu biết của ban lãnh đạo và quản lý DN; Thiếu cam kết, hiểu biết của người lao động và Sợ rò rỉ dữ liệu cá nhân, DN xếp ở mức thấp nhất với tỷ lệ lần lượt là 32,1%, 26,6% và 23,4%.

Việc nhận biết “nỗi đau” là khâu vô cùng quan trọng để Viettel Solutions có thể hỗ trợ các khách hàng trong việc chuyển đổi số. Việc xây dựng tiêu chí đánh giá càng rõ ràng thì việc “chẩn đoán” sức khỏe số càng sát và tư vấn càng sát với hiện trạng doanh nghiệp.
Chữ “G” là viết tắt của từ “Go Through” mang ý nghĩa Viettel Solutions sẽ cùng khách hàng của mình xem xét đánh giá mức độ trưởng thành số toàn diện và xây dựng một kế hoạch toàn diện về Chuyển đổi số với các ưu tiên trọng tâm; theo đó, Viettel sẽ có các phân kỳ hợp lý để giảm áp lực về chi phí, vốn, và khuyến nghị các giải pháp phù hợp với ngân sách của doanh nghiệp, loại bỏ rào cản lớn nhất.
Chữ “I” đại diện cho từ “Implement” là triển khai các sáng kiến chuyển đổi số theo lộ trình đã xây dựng; Chữ “L” trong từ “Learn” bắt nguồn từ văn hóa “Continuous Improvement”, nghĩa là liên tục học, cải tiến, tối ưu các sáng kiến đã triển khai; để giải quyết khó khăn trong thay đổi văn hoá, tập quán kinh doanh.
Và chữ “E” trong “Enable” hướng đến việc Viettel Solutions cùng các doanh nghiệp và tổ chức hiện thực hóa và khai phóng tiềm năng số của mình. Với đội ngũ chuyên gia và hàng ngàn kỹ sư, Viettel có thể hỗ trợ doanh nghiệp giải quyết việc thiếu nhân lực cho chuyển đổi số.
Bà Trịnh Thị Lan, Trưởng phòng Dịch vụ tư vấn chuyển đổi số của Viettel Solutions chia sẻ: “Trên thực tế, trong quá trình chuyển đổi số, rất nhiều doanh nghiệp, tổ chức không biết phải làm những việc gì, phải bắt đầu từ đâu trên hành trình chuyển đổi số. Cũng có câu hỏi đặt ra rằng, việc chuyển đổi số cần những sáng kiến như thế nào, trong bao lâu thì xong, tốn chi phí ra sao’’.
Trên thực tế phương pháp luận Viettel Agile cũng đã được nhiều tổ chức, doanh nghiệp lớn triển khai như Vietnam Airlines, CEO Group, Bộ Quốc phòng, báo Quân đội Nhân dân, Tổng cục Hậu cần…
Một trong những thành công tiêu biểu việc ứng dụng phương pháp luận Viettel Agile là việc xây dựng trung tâm quản lý điều hành thông minh Huế. Ông Phan Ngọc Thọ, nguyên Chủ tịch UBND tỉnh Thừa Thiên Huế đánh giá: “Qua quá trình hợp tác với Viettel, trung tâm quản lý điều hành thông minh Huế đã hình thành tương đối đồng bộ, đáp ứng được nhu cầu quản lý, điều hành của chính quyền các cấp, đáp ứng được những nhu cầu cho người dân, đặc biệt là đã nâng cao tính tương tác giữa người dân, doanh nghiệp và chính quyền - một trong những vấn đề cốt lõi của đô thị thông minh”.